Бұл мақалада студенттердің әлеуметтік ортаға бейімделуіне құндылық бағдарлардың ықпалы психологиялық зерттеу әдістері арқылы қарастырылды. Зерттеу студенттердің құндылық жүйесінің қалыптасу ерекшеліктерін анықтауға, олардың әлеуметтік ортаға бейімделуіндегі ортақ белгілер мен айырмашылықтарын айқындауға мүмкіндік берді. Жұмыстың тек теориялық маңыздылығы ғана емес, сонымен қатар практикалық құндылығы да бар: ол білім беру ұйымдарында студенттердің құндылық бағдарларын ескере отырып, олардың әлеуметтік бейімделуін қолдауға бағытталған психологиялық бағыттарды жетілдіруге негіз болады. Сонымен қатар, студенттердің құндылық бағдарлары мен әлеуметтік бейімделуін зерттеу психология ғылымының өзекті бағыттарының бірі ретінде нақтыланады. Жалпы алғанда, құндылықтар - бұл тұлғаның өмірлік ұстанымдары мен бағдарларын айқындайтын маңызды ақпараттық қабат, оны тиімді қолдану арқылы студенттің әлеуметтік ортада жақсы әрекет етуіне және тұлғалық дамуын жүзеге асыруына мүмкіндік туады деген идеяны білдіреді. Құндылық бағдарларды анықтауға арналған әдістерді көптеген ғалымдар, соның ішінде Ш.Шварц, Э.Шпрангер, К.Роджерс және басқа зерттеушілер әлеуметтік бейімделу мен тұлғалық даму контекстінде қарастырған. Олар құндылық бағдарларын тұлғаның мінез-құлқын, әлеуметтік ортадағы өзара әрекеттесуін және өмірлік стратегияларын айқындайтын негізгі фактор ретінде сипаттады. Зерттеу студенттердің әлеуметтік ортаға бейімделу нәтижелерін анықтау мақсатында олардың құндылық бағдарларын дамытуға және бейімделу үдерісін қолдануға бағытталған психологиялық жұмыстарды әзірлеуге мүмкіндік береді.

Зерттеу әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университеті мен Қайнар университеті студенттері арасында жүргізілді. Респонденттер ретінде 18-19 жас аралығындағы 75 студентке эмпирикалық зерттеу жасалды. Зерттеуге қатысушылардың құндылық бағдарлары мен әлеуметтік бейімделу деңгейлері арнайы психологиялық әдістемелер кешені арқылы анықталды.