Бұл мақалада жоғары сынып оқушыларының сыни ойлау қабілеттерін қалыптастыру мен жетілдіру үдерісіндегі рефлексияның психологиялық маңызы жан-жақты талданады. Сыни ойлау жеке тұлғаның алынған ақпаратты саналы қабылдау, оны терең талдау, салыстыру, бағалау және негізделген қорытынды шығару дағдыларын біріктіретін маңызды когнитивтік қасиет ретінде қарастырылады. Аталған дағдылардың дамуы оқу барысында рефлексиялық механизмдерді жүйелі қолданумен тығыз байланысты екені ғылыми негізде дәлелденеді.

Рефлексия оқушының өзінің оқу әрекетіне, қолданатын танымдық стратегияларына, эмоциялық жағдайына және оқу нәтижелеріне саналы талдау жасауына мүмкіндік беретін психологиялық құрал ретінде сипатталады. Мақалада рефлексияның метатанымдық қызметтері, өзін-өзі бақылау және өзін-өзі реттеу үдерістеріндегі орны, сондай-ақ білім алушылардың оқу уәжін күшейтуге, танымдық белсенділігін арттыруға және дербес ойлауын дамытуға тигізетін ықпалы айқындалады. Зерттеу қорытындылары рефлексияны мақсатты әрі жүйелі қолдану жоғары сынып оқушыларының сыни ойлау деңгейінің айтарлықтай өсуіне ықпал ететінін, сондай-ақ олардың дербестігі мен жауапкершілігін арттырып, оқу әрекетіне саналы қатынасын қалыптастыратынын көрсетеді. Рефлексияға негізделген оқыту тәсілдерін білім беру үдерісіне енгізу оқушылардың интеллектуалдық және тұлғалық дамуын қамтамасыз ететін тиімді психологиялық-педагогикалық шарттардың бірі ретінде тұжырымдалады.