Мақалада құқық қорғау органдары қызметкерлерінің кәсіби стресс жағдайындағы копинг-мінез-құлқының психологиялық ерекшеліктеріне арналған ғылыми зерттеулердің жүйелі шолуы ұсынылған. Зерттеудің мақсаты – заманауи теориялық және эмпирикалық тәсілдерді ескере отырып, стресс жағдайында күресу стратегияларының қалыптасу және қызмет ету заңдылықтарын анықтау. Зерттеудің әдіснамалық негізі ғылыми дереккөздерді іріктеудің жүйелілігін, ашықтығын және қайта жаңғыртылуын қамтамасыз ететін PRISMA хаттамасы болып табылады. Қорытынды талдауға құқық қорғау қызметіндегі кәсіби стресс пен бейімделу механизмдерінің әртүрлі аспектілерін қамтитын 18 зерттеу енгізілді.

Зерттеу нәтижелері полиция қызметкерлерінің кәсіби стресі көпфакторлы сипатқа ие екенін және операциялық, ұйымдастырушылық және әлеуметтік-контекстік факторлардың әсерінен қалыптасатынын көрсетті. Копинг-мінез-құлық жеке-психологиялық және әлеуметтік-интерактивтік бейімделу механизмдерін қамтитын динамикалық жүйе ретінде қарастырылады. Ұйымдастырушылық стрессорлардың қызметкерлердің психологиялық жағдайына эпизодтық экстремалды жағдайларға қарағанда анағұрлым тұрақты әсер ететіндігі анықталды.

Сонымен қатар, стрессті еңсерудің тиімділігі тек стратегияларды таңдаумен ғана емес, сонымен қатар әлеуметтік қолдау мен психологиялық тұрақтылық сияқты ресурстардың болуымен де анықталатыны көрсетілді. Ерекше назар coping-стратегиялардың екіжақты табиғатына, атап айтқанда эмоционалдық дистанциялануға аударылды, ол қысқа мерзімде бейімделу функциясын атқарғанымен, ұзақ мерзімді перспективада дезадаптивті салдарға әкелуі мүмкін.

Алынған нәтижелер кәсіби стрессті зерттеуде кешенді тәсілді қолдану қажеттілігін және құқық қорғау органдары қызметкерлеріне арналған психологиялық қолдау бағдарламаларын әзірлеудің маңыздылығын негіздейді.