Негізгі мазмұнға өту Негізгі шарлау мәзіріне өту Сайттың төменгі деректемесіне өту
Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Психология сериясы

ЕРЕКШЕ БІЛІМ БЕРУ ҚАЖЕТТІЛІКТЕРІ БАР БАЛАЛАРДЫҢ АТА-АНАЛАРЫН ИНКЛЮЗИВТІ БІЛІМ БЕРУ ЖАҒДАЙЫНДА ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ СҮЙЕМЕЛДЕУ МӘСЕЛЕЛЕРІ

Жарияланған March 2026

7

7

М.Х.Дулати атындағы Тараз университеті
Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті
М.Х.Дулати атындағы Тараз университеті
М.Х.Дулати атындағы Тараз университеті
Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті
Ш.Мұртаза атындағы Тараз халықаралық университеті
Аңдатпа

Мақала Қазақстанда инклюзивті білім беру жағдайында ерекше білім беру қажеттіліктері (ЕББҚ) бар балалардың ата-аналарын психологиялық қолдау мәселесін қарастырады. Мемлекеттік деңгейде инклюзивті білім беру принциптерінің нормативтік-құқықтық бекітілуіне қарамастан, отбасылар үшін жүйелік және қолжетімді психологиялық көмек нысандарының тапшылығы байқалады. Тиісті психологиялық-педагогикалық қолдаудың болмауы ата-аналарда эмоционалды түгесілу синдромының пайда болуына, отбасылық өзара іс-қимыл тұрақтылығының бұзылысына және бала – ата-ана қарым-қатынасы сапасының төмендеуіне әкеп соқтыра отырып, инклюзивті білім беру ортасы тиімділігін тежейді. Зерттеу әдіснамасы сауалнама негізінде аралас сапалық-сандық дизайнға негізделген. 37 ата-ана жиынына жүргізілген сауалнама нәтижесінде, мектепке дейінгі ЕББҚ балалардың әртүрлі категорияларының аса маңызды психологиялық қиындықтары анықталды: бала дамуының ерекшелігін қабылдау қиындығы (51,6%), эмоционалды түгесілу және созылмалы шаршағыштық (43,5%), білім беру мекемелері және медициналық ұйымдармен өзара іс-қимыл қақтығыстары (30,6%), отбасылардың келеңсіз қатынасы және әлеуметтік оқшаулануы (29%). Нәтижелер психологиялық қолдаудың кешенді жүйесін құрастыруды, оның ішінде дағдарыс интервенцияларын, жеке консультацияларды және қашықтан әрекеттесудің интерактивті технологияларын жасау қажеттігін көрсетеді.

pdf (Русский)
Тіл

Русский

Дәйексөздерді қалай жазу керек

[1]
Керимбаева, Р., Сыздыкбаева, А., Оспанбаева, М., Санай, Г., Иминова, Ю. і Наурузбаев, Д. 2026. ЕРЕКШЕ БІЛІМ БЕРУ ҚАЖЕТТІЛІКТЕРІ БАР БАЛАЛАРДЫҢ АТА-АНАЛАРЫН ИНКЛЮЗИВТІ БІЛІМ БЕРУ ЖАҒДАЙЫНДА ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ СҮЙЕМЕЛДЕУ МӘСЕЛЕЛЕРІ. Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Психология сериясы. 86, 1 (Бер 2026), 355–366. DOI:https://doi.org/10.51889/2959-5967.2026.86.1.033.